Meer
Publicatiedatum: 27-07-2020

Inhoud

Programma onderdelen

Programma 3 | Ruimtelijke en economische ontwikkeling

Programma 3 | Ruimtelijke en economische ontwikkeling

We gaan een visie formuleren over de wijze waarop de gemeente kan anticiperen op de demografische ontwikkelingen. Daarnaast willen we inzetten op het behoud en versterken van recreatie en toerisme waarbij we aandacht hebben voor regionale samenwerking. Ook blijven we zorgen voor veilige fietspaden, wegen en kruisingen en hebben aandacht voor groen in de dorpen.

De ingangsdatum van de nieuwe Omgevingswet was 2021 maar recent is deze weer uitgesteld. De Omgevingswet biedt kansen om op een vernieuwende wijze een omgevingsvisie voor de gemeente op te stellen, ter vervanging van de huidige structuurvisie. De Omgevingswet biedt ook meer mogelijkheden voor gemeenten om op een praktische en flexibele manier oplossingen te vinden voor maatschappelijk opgaven (demografische ontwikkelingen, voldoende woningaanbod, leegstand winkels).

Thema 3.1.1 Recreatie en Toerisme

Wat willen we bereiken

  • We willen de promotie en marketing van Regio Appelscha 3.0 voortzetten.
  • We willen inzetten op het ontwikkelen van werkgelegenheid in de recreatieve sector.
  • We willen inzetten op het behoud en de versterking van recreatie en toerisme, passend bij de aard en schaal van de gemeente en de ruimtelijke kwaliteit.
  • We willen inzetten op regionale samenwerking. We willen over grenzen heen kijken.

 

Wat hebben we bereikt

Eind februari 2019 is de coöperatie regio Appelscha 3.0 officieel van start gegaan. Deze groep ondernemers houdt zich vooral bezig met:

  • Het vergroten van de aantrekkingskracht van het gebied onder meer door kwaliteitsverbeteringen door te voeren. Zo wordt de vraag naar toeristische voorzieningen - en daarmee de werkgelegenheid - groter.
  • Het zorgen voor meer samenwerking tussen overheid, ondernemers en toerisme/recreatie onderwijs.
  • Betere samenwerking tussen lokale ondernemers onderling en met regionale partners, zoals het TNFW (Toeristisch Netwerk Friese Wouden).
  • Gezamenlijk initiatieven opzetten die de beleving van het gebied versterken.


Als gemeente hebben we de volgende resultaten geboekt:

  • Project rustpuntennetwerk is opgeleverd en operationeel.
  • In samenwerking met 4 andere gemeentes in Zuidoost Friesland het project Er-Varen en Turf tot uitvoering gebracht.
  • Het netwerk fietsknooppunten is verbeterd.
  • Ontbrekende schakels in mountainbikeroutes in kaart gebracht
  • Onderzoek Vitale logiesaccommodaties opgestart in samenwerking met de provincie Fryslân.
  • Binnen het project Zorgeconomie hebben we een aantal activiteiten uitgevoerd rond het thema zorg en toerisme.
  • Hernieuwde aansluiting bij het Toeristisch Netwerk Friese Wouden vanaf 2020.

 

Wat hebben we daarvoor gedaan

  • Aanpassing van het fietsknooppuntensysteem in samenwerking met het Recreatieschap Drenthe en de Marrekrite.
  • Er zijn dit jaar diverse bedrijfsbezoeken geweest zowel op ambtelijk als op bestuurlijk niveau.
  • We hebben overzichten samengesteld van logiesaccommodaties die binnen het project vitale logiesaccommodaties kunnen worden meegenomen.
  • Projectleiding van het deelproject ruiter- en menroutes en mountainbikeroutes binnen het project Er-Varen en Turf.
  • Geadviseerd inzake verzoeken voor nieuwe logiesaccommodaties of andere recreatieve voorzieningen.
  • Subsidie voor een periode van 2 jaar toegekend aan de coöperatie regio Appelscha 3.0.
  • We hebben bestuurlijke en ambtelijke overlegmomenten gehad met de coöperatie regio Appelscha 3.0.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

  • Inwoners profiteren van meer en divers aanbod van recreatieve voorzieningen.
  • Aanwezigheid van toeristen en recreanten zorgt voor het op peil blijven van winkelaanbod en overige voorzieningen.

Beleidskaders

Thema 3.1.2 BioBased Economy

Wat willen we bereiken

  • We willen de ingezette koers van BioBased Economy (BBE) en de stimulerende rol van de gemeente voortzetten.
  • We zetten in op het binnenhalen van bedrijven die passen binnen BioBased Economy en stimuleren dat reeds hier gevestigde bedrijven zich hierin ontwikkelen.

 

Wat hebben we bereikt

Diverse projecten van het programma zijn opgestart, andere projecten zijn uitgevoerd en afgerond. Deze projecten zijn gedaan met het bedrijfsleven en onderwijs.  

Wat hebben we daarvoor gedaan

Projecten die zijn uitgevoerd zijn bijvoorbeeld de ontwikkeling van een cursus / programma voor agrariërs die meer biodiversiteit willen op hun land en in hun bedrijfsvoering. Daarnaast is gestart met het onderwijs om een biobased brug op het Ecomunitypark te ontwerpen. Ook is het project rondom het gebruik van streekproducten in de horeca gecontinueerd. 

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

Als gemeente dragen we zichtbaar de ambities van de transitie naar de BBE uit. Er ontstaan nieuwe samenwerkingsverbanden en netwerken. Bedrijfsleven krijgt meer verbondenheid met het onderwijs. 

Beleidskaders

Thema 3.1.3 Werkgelegenheid

Wat willen we bereiken

  • We willen onze energie richten op hier reeds gevestigde bedrijven. Als bedrijven zich in onze gemeente willen vestigen, moeten we ervoor zorgen dat we kwaliteit leveren. We besteden aandacht aan de kwaliteit van bedrijventerreinen.
  • We willen dat er aandacht is voor de (her)ontwikkeling van alle bedrijventerreinen in onze gemeente.
  • We willen een gunstig vestigingsklimaat bevorderen.
  • We willen een visie formuleren om reeds gevestigde bedrijven te behouden en nieuwe bedrijven aan te trekken.
  • We willen blijven investeren in de rol van de bedrijvencontactfunctionaris.
  • We willen startende ondernemers en zzp-ers stimuleren en de weg wijzen.
  • We willen het lokale inkoop- en aanbestedingsbeleid continueren.
  • We willen leer-werktrajecten stimuleren.

 

Wat hebben we bereikt

  • Het aantal banen in de gemeente is in 2019 gegroeid met 205, dat is een groei van 2,2%.
  • Het aantal mensen dat werk zoekt is gedaald.
  • Er is een eindrapport opgeleverd om te komen tot een krachtig en prachtig winkelgebied in Oosterwolde.
  • De vacature voor een senior adviseur economische zaken is intern opengesteld
  • De twee grootste bedrijventerreinen, Venekoten Oosterwolde en Turfsteker Haulerwijk, zijn toekomstbestendig
  • Volgens het onderzoek naar de MBK vriendelijkste gemeente bezetten wij de derde plaats in Friesland
  • Het Netwerk is weer fors gegroeid

Wat hebben we daarvoor gedaan

Er is veel tijd en energie gestoken in de samenwerking met Oosterwolde Promotion en de Vereniging van Vastgoed Eigenaren in Oosterwolde om te komen tot een prachtig en krachtig winkelgebied.  Er zijn diverse ondernemersbijeenkomsten georganiseerd en ook zijn er bestuurlijk en ambtelijk veel bijeenkomsten van ondernemersverenigingen bezocht. Wij bevorderen intern de klantgerichtheid richting ondernemers. Er zijn ongeveer 50 bestuurlijke bedrijfsbezoeken afgelegd. Er is blijvend aandacht voor de kwaliteit op de bedrijventerreinen. Bestuurlijk en ambtelijke inzet om het netwerk OverWerken met nieuw elan verder te laten gaan.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

  • Er zijn meer mensen met een baan in onze gemeente. De relaties met ondernemers zijn nog verder verbeterd.
  • Onze bedrijventerreinen maken in het algemeen een verzorgde indruk.
  • ZZPers kunnen nog steeds bij het netwerk OverWerken terecht. Dit is een netwerk voor kleine ondernemers in Ooststellingwerf. Circa 60 ondernemers komen eens per 2 maanden bij elkaar voor een workshop, interactieve lezing of andere activiteit. Iedere avond wordt afgesloten met een netwerkborrel.

Beleidskaders

Thema 3.2 Verkeer, wegen en groen

Wat willen we bereiken

  • We willen de extra investeringen op onderhoud wegen, zoals in de Meerjaren Onderhouds Planning wegen is vastgesteld, structureel doorzetten en uitvoeren.
  • We zorgen voor veilige fietspaden, wegen en kruisingen.

 

Wat hebben we bereikt

De gemeente heeft de openbare ruimte (groen, kunstwerken en wegen) op het vastgestelde niveau onderhouden en op specifieke locaties is de verkeersveiligheid verbeterd. De levensduur van de wegen is zo lang mogelijk verlengd zonder dat dit tot (meer) onveilige situaties en mogelijke aansprakelijkheidsstellingen leidde. De raad heeft financiële middelen beschikbaar gesteld om in 2020, 2021 en 2022 de bermen te verbeteren. 

In de winter van 2017/2018 en 2018/2019 is uitvoering gegeven aan de motie 'Zoutkisten in wijken en buurten'. Er is gestart met een pilot van in totaal vijf stuks zoutkisten, deze zijn geplaatst in Oldeberkoop, Ravenswoud, Elsloo, Fochteloo en Langedijke. Vanwege het zachte winterseizoen 2018/2019 is de pilot met een jaar verlengd. Op basis van de resultaten van de pilot wordt een voorstel (inclusief budgettaire consequenties) gedaan over het vervolg op de pilot.

Wat hebben we daarvoor gedaan

Fietsroutes aanleggen en/of verbeteren
Naast het onderhoud aan de geplande wegen zijn/worden in combinatie met het onderhoud een aantal verkeerskundige zaken uitgevoerd:

  • De Pegge (Oosterwolde-Donkerbroek): De maatregelen voor verkeersveiligheid en inrichting 60 km/uur zijn uitgevoerd.
  • Drentseweg (Appelscha-Smilde): De verkeersveiligheidsmaatregelen zijn uitgevoerd en de graskeien zijn aangebracht.
  • Aan de motie 'verkeersveiligheid fietsers Grindweg' is invulling gegeven door het uitvoeren van het plan. Met het voor 2019 beschikbaar gestelde budget van € 200.000 zijn de werkzaamheden uitgevoerd.
  • Aan de motie 'verkeersveiligheid fietsers Appelscha-Ravenswoud' is invulling gegeven door het laten uitvoeren van een verkeersonderzoek. Op basis van de uitkomsten wordt het vervolg bepaald.


Onderhoud wegen en bruggen uitvoeren volgens plan
De MOP wegen 2018 en 2019 is uitgevoerd. De MOP wegen 2020-2024 is opgesteld, waarbij de uitvoeringsjaren 2020 en 2021 definitief worden ingevuld. De MOP civieltechnische kunstwerken 2019 is uitgevoerd volgens planning. 

  • We hebben een plan gemaakt om de wegen verkeersveiliger te maken en het verkeer op het onderliggend wegennet N381 te ontmoedigen. Voor de uitvoering van deze plannen is geen geld beschikbaar gesteld.
  • We hebben de resultaten van de bermeninventarisatie kenbaar gemaakt en een uitvoeringsplan opgesteld voor het verbeteren van de bermen.
  • We hebben voorbereidingen gedaan voor het vervangen van de fietsbrug Molensingel in 2020.


Onkruidbeheersing op verhardingen met heetwatertechniek

Als gevolg van gewijzigde wetgeving per 31 maart 2016 is het gebruik van chemische middelen (Round Up / Glyfosaat) om onkruid op verhardingen te bestrijden verboden. Daarom passen we een alternatieve methode toe: heetwatertechniek met detectie. Op alle stoepen en inritten is de onkruidbeheersing in eigen beheer uitgevoerd met de aangeschafte machine. Medio 2019 hebben we een evaluatie van deze werkzaamheden opgesteld en met u gedeeld. Het onkruid is goed te beheersen en we zijn tevreden met de resultaten. De wijze van onkruidbeheersing met de nieuwe machine wordt wegens de positieve evaluatie voortgezet. 


Openbaar Groen

  • We hebben een 0-meting van ons bomenbestand uitgevoerd. Op basis daarvan maken we een MeerjarenOnderhoudsPlanning voor bomen (MOP-bomen).
  • De eikenprocessierups was ook in 2019 volop aanwezig. We hebben dit in de gaten gehouden en de rups bestreden om de overlast te beperken. Daarnaast hebben we in 2019 een proef gestart met koolmezennestkastjes om de plaag beheersbaar te houden. De uitkomsten van deze proef hebben we bij het plan van aanpak beheersing eikenprocessierups 2020 e.v. betrokken. U bent hierover geïnformeerd.


Riolering & Water

  • We hebben doelmatig, efficiënt en rechtmatig invulling gegeven aan de afvalwater-, hemelwater- en grondwaterzorgplicht. De wijze waarop dat is gedaan is omschreven in het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP). Er is een start gemaakt om te komen tot een nieuw GRP 2020-2024. De Raad is met een Themabijeenkomst geïnformeerd over het GRP.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

Wegen & Verkeersveiligheid, Openbaar Groen en Riolering & Water
De openbare ruimte is goed onderhouden en (toeristische) fietsers merken dat een aantal routes verbeterd/verkeersveiliger is. Daarnaast zijn op diverse locaties in de gemeente werkzaamheden uitgevoerd om de verkeersveiligheid te verbeteren. De gebruikers van de openbare ruimte zijn gewaarschuwd voor de aanwezigheid van de eikenprocessierups.

Inwoners konden gebruik maken van een veilig, functioneel, heel en schoon afvalwaterafvoersysteem en hebben zo weinig mogelijk overlast en schade gehad door extreme neerslag en/of de grondwaterstand.

Beleidskaders

Thema 3.3.1 Milieu 2030 CO2 neutraal, zonneweides

Wat willen we bereiken

  • We zijn in 2030 een duurzame CO2-neutrale gemeente.
  • We willen organisaties zoals bijvoorbeeld De Eendracht en DO! ondersteunen en betrekken bij het behalen van de milieudoelstellingen.
  • We willen duurzaamheid bevorderen en faciliteren.
  • We willen de bewustwording over duurzaamheid bevorderen.
  • We willen het beleid rondom zonneparken herzien, als de provincie meer ruimte geeft in het buitengebied. Voorwaarde is dat zonneparken goed worden ingepast in de omgeving, dat inwoners goed worden geïnformeerd en dat er wordt gestreefd naar draagvlak.
  • We willen aandacht voor groen in de dorpen. In de komende periode stellen we een biodiversiteitsplan vast.

 

Wat hebben we bereikt

Investeringen in duurzaamheid

  • De bewustwording over duurzame energie en energiebesparing komt op gang. De deelname aan duurzaamheidsleningen en de deelname aan de projecten goed voorbeeld doet goed volgen en perspectief op 0 is goed te noemen. Begin 2019 heeft u extra budget voor de duurzaamheidsleningen vrijgemaakt. Het totale budget voor de duurzaamheidsleningen is daarmee gekomen op € 700.000. Ook dit budget loopt al weer redelijk vol. Het is een revolverend fonds. Dus jaarlijks komt er door aflossing door de deelnemers er circa € 70.000 opnieuw beschikbaar voor het fonds.
  • We maken vorderingen op het gebied van Waterstof en Smart Grids. Met een smart grid beogen wij een samenhangend netwerk te realiseren voor duurzame energie-uitwisseling tussen de deelnemers voor uiteindelijk heel Ooststellingwerf. Dit vraagt inspanningen van de deelnemers maar ook wellicht een soepele interpretatie of aanpassing van wetgeving.
  • Deze inspanningen komen voort uit uw ambitie om in 2030 een energieneutraal Ooststellingwerf te realiseren. Het betekent dat we in 2030 net zoveel energie duurzaam opwekken als dat we verbruiken.
  • Tot eind 2019 is in totaal nu circa 26 hectare aan zonneweides gerealiseerd. Gepland is de realisatie tot een totaal van circa 80 hectare aan zonneweide.
  • Hiermee kan circa 80 miljoen kWh aan duurzame elektriciteit worden opgewekt.


Ondertekening startnotitie van de Friese RES
Als uitvloeisel van het Nationaal Klimaatakkoord is Nederland opgedeeld in 30 verschillende regio’s. Fryslân is als provincie aangewezen als één regio. Binnen deze regio’s dienen strategieën (de regionale energie strategieën RES) te worden opgesteld om duurzame opwek van elektriciteit en duurzame warmte te realiseren. U heeft in september 2019 de startnotitie ten behoeve van deze RES vastgesteld. Een van de vereisten binnen de verduurzaming is dat er eind 2021 een warmtevisie door de afzonderlijke gemeenten moet worden opgeleverd.

Wat hebben we daarvoor gedaan

  • Het Ambitiedocument Fryslân Circulair is ondertekend in de week van de Circulaire Economie van 14-18 januari 2019. Hierin zijn ambities opgenomen ten behoeve circulair inkopen, circulair straatmeubilair en de aankoop van niet-fossiele voertuigen.
  • Het manifest Maatschappelijk Verantwoord Inkopen is (MVI) ondertekend. Het hieruit voortvloeiende plan van aanpak wordt OWO breed in samenspraak met de stakeholders opgesteld, waarbij eveneens wordt bekeken in welke mate circulair inkopen vorm kan krijgen. Dit plan wordt in de loop van 2020 ter vaststelling voorgelegd.
  • Eind 2019 is bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland in het kader van de subsidieregeling Advies Klimaatneutraal en Circulair Inkopen (AKCI) subsidie aangevraagd en toegekend voor het verduurzamen van de dienstauto’s.
  • In 2019 zijn er circa 50 Duurzaamheidsleningen verstrekt.
  • Er is een werkgroep Smart Grid en een werkgroep Waterstof opgestart. De deelnemers zijn de woningbouwcorporaties, Stichting Duurzaam Ooststellingwerf, Energiecoöperatie ‘de Eendracht” en Stichting Sameen. Ook andere groepen of deelnemers kunnen hier later nog aan toegevoegd worden.
  • Er zijn een aantal informatieavonden georganiseerd over de betekenis en mogelijkheden van de maatwerkadviezen voor de deelnemers aan het project perspectief op 0.
  • Er is een vergelijkend onderzoek gestart naar de monitoringskastjes binnen het project goed voorbeeld doet goed volgen.
  • Er is een energy game georganiseerd voor deelnemers aan de projecten perspectief op 0 en goed voorbeeld doet goed volgen.
  • Er is een collectieve inkoop voor zonnepanelen gehouden. Hier hebben ongeveer 65 huishoudens aan meegedaan. Een in 2020 voorgenomen collectieve inkoop richt zich op isolatie.  
  • Er zijn begin 2019 wijzigingen doorgevoerd in de subsidieregeling Duurzaam en Leefbaar Ooststellingwerf. Er zijn door u nieuwe budgetten vastgesteld en het middel van de starterslening is door u toegevoegd aan de subsidieregeling. Voor een overzicht van uitgezette leningen verwijzen wij u naar paragraaf 4 Financiering.
  • Er is tijdens de klimaattop in Groningen een intentieovereenkomst getekend met partijen om de haalbaarheid van een conversiefaciliteit voor waterstof op het industrieterrein te Oosterwolde te onderzoeken. Het gaat om de partijen Liander, als netbeheerder, Groen Leven als exploitant van zonneparken, Holthausen als exploitant en ontwikkelaar van waterstoftoepassingen, het Ecomunitypark als eigenaar van de locatie, New Energy Coalition als verbindende partner en aanjager op het gebied van duurzame ontwikkeling en de gemeente Ooststellingwerf als facilitator op het gebied van duurzame ontwikkeling.
  • Op 10 juli 2019 is een energiemarkt gehouden voor belangstellenden in het gemeentehuis te Oosterwolde. Met stands presenteerden bedrijven, maar ook de energiecoöperatie de Eendracht en de Stichting DO! hun expertise. Van mogelijkheden tot energiebesparing en de opwek van duurzame energie tot voorbeelden op het gebied van duurzame mobiliteit. Deze markt is goed bezocht.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

  • In 2019 is het budget voor de duurzaamheidsleningen verhoogd naar € 700.000. Hiervan wordt goed gebruik gemaakt. Het revolverende karakter zorgt door de aflossing door de deelnemers voor aanvulling binnen het fonds voor nieuwe leningen.
  • Op dit moment zijn er zo’n 150 aanvragen en informatieverzoeken voor de duurzaamheidsleningen ingediend.
  • Op de energiemarkt zijn inwoners geïnformeerd over de mogelijkheden om hun woningen te verduurzamen. Op de markt presenteren bedrijven en de energiecoöperatie de Eendrachten de stichting DO! hun expertise. Er kon kennis gemaakt worden met isolatiemogelijkheden en het opwekken van duurzame energie, in de vorm van elektriciteit en warmte. Ook kon er kennis genomen worden van nieuwe ontwikkelingen, zoals het produceren van waterstofgas.
  • Verder zijn inwoners geïnformeerd over de gemeentelijke projecten: Goed voorbeeld doet goed volgen en perspectief op 0.
  • Veel inwoners hebben kunnen deelnemen aan de postcoderoos die in 2019 is gerealiseerd in Haule. De werving van twee volgende postcoderozen is in volle gang. De postcoderozen zijn gerealiseerd met behulp van de stimuleringslening postcoderozen zoals is opgenomen in de door u vastgestelde subsidieregeling ‘duurzaam en leefbaar Ooststellingwerf 2019’.  
  • Verder zijn de inwoners via de gemeentelijke website en sociale media geïnformeerd over de gemeentelijke projecten en over de mogelijkheden voor een duurzaamheidslening
  • Inwoners zijn uitgenodigd voor een informatieavond over collectieve inkoop over zonnepanelen.

Beleidskaders

Thema 3.3.2 Afval

Wat willen we bereiken

  • Uiterlijk in 2020 hergebruiken we 75% van ons afval. We hebben ons aangesloten bij de VANG-doelstellingen van het Rijk (VANG = Van Afval Naar Grondstof). In 2020 moet worden voldaan aan de landelijke richtlijnen om 75% van het huishoudelijk afval te scheiden en maximaal 100 kg per inwoner per jaar aan te verbranden restafval te hebben.
  • We onderzoeken wat de gevolgen en mogelijkheden zijn van het heroverwegen van het besluit Diftar+.
  • We willen op zaterdag ruimere openingstijden van de milieustraat.
  • We informeren u over de mogelijkheid om het slagboomtarief te verlagen en maken de financiële consequenties daarvan voor ons inzichtelijk.
  • We gaan onderzoeken wat de mogelijkheden voor luierinzameling zijn.
  • We willen een bewustwordingscampagne organiseren om samen met onze inwoners zwerfafval terug te dringen en onze afvalstromen beter te scheiden.

 

Wat hebben we bereikt

  • De invoer van Diftar+ (gewicht) heeft gezorgd voor betere afvalscheiding. De hoeveelheid ingezameld restafval is ten opzichte van 2018 gedaald met 26%. De hoeveelheid ingezameld GFT afval is met 27% gestegen.
  • De hoeveelheid te verbranden restafval is 114 kg per inwoner in 2019 (was 141 kg in 2018). 
  • Gelet op kosten en ontwikkelingen met de DANO trommel bij Omrin is besloten geen aparte inzameling van luier- en incontinentiemateriaal op te starten.

Wat hebben we daarvoor gedaan

Aanpak zwerfafval

  • Met basisscholen is weer de Himmelwike gehouden. Het Stellingwerf College en het CSG Liudger (voortgezet onderwijs) hebben allebei met leerlingen van de tweede klassen, een zwerfafvalproject gedaan.
  • In de meeste dorpen zijn vrijwilligers actief om zwerfafval in hun omgeving op te ruimen. 
  • In september 2019 is in het Biosintrum een avond georganiseerd voor de vrijwilligers met als gastspreker zwerfafvalgoeroe Peter Smith. Op de overzichtskaart van Ooststellingwerf zijn met hulp van de medewerkers van Supporter van Schoon de zoekgebieden, die door de vrijwilligers zijn geadopteerd, ingetekend. 
  • Er is meegedaan aan de verkiezing schoonste winkelgebied met de winkelcentra in Appelscha, Haulerwijk en Oosterwolde. Het resultaat mag er zijn. De gemeente Ooststellingwerf is op de 11e plaats geëindigd in de groep kleinere gemeenten. Ons streven is om in 2020 de top 5 te behalen. 


Van Afval Naar Grondstof

  • Invoering van Diftar+
  • Communicatie campagne gevoerd "Afval Scheiden dat loont"
  • In de Afvalapp kunnen inwoners nu ook de door hen aangeboden gewichten restafval nazien. Dit stimuleert om afval nog beter te scheiden.  


Milieustraat
Met betrekking tot de ruimere openingstijden en de slagboomtarieven op de milieustraat is door de raad het voorstel aangenomen om op zaterdag twee uren langer open te blijven en de slagboomtarieven te indexeren in plaats van te verlagen. 

Afvalsturing Friesland N.V. (Omrin)
Omrin is het bedrijf van en voor gemeenten voor de reinigingstaken. Afvalsturing verwerkt het ingezamelde huishoudelijke afval en exploiteert de gemeentelijke milieustraat. Fryslân Miljeu zamelt afval in en doet reinigingstaken. In 2019 is de containeropstelplaats bestemd voor de afvalinzameling gerealiseerd.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

  • De inwoner wordt geïnformeerd over Diftar+ en afval scheiden op de gemeentelijke website en in de Omrin afvalapp.
  • Op de landelijke compostdag (jaarlijks) hebben weer veel inwoners gratis compost afgehaald van de milieustraat
  • Vanuit het zwerfafvalproject met het Stellingwerf college is nabij de school een door leerlingen ontworpen afvalbak geplaatst. 
  • Door inzicht in de gewichten zijn inwoners bewuster geworden in het scheiden van afval. De inwoner die het afval goed scheidt betaalde in 2019 minder aan variabel tarief afvalstoffenheffing. 

Beleidskaders

Thema 3.4 Bouwen en wonen (inclusief volkshuisvesting)

Wat willen we bereiken

  • We willen een aantrekkelijke woongemeente zijn voor onze huidige en toekomstige inwoners.
  • De leefbaarheid in de dorpen behouden en ontwikkelen.
  • Onze inwoners wonen in een passende huur- of koopwoning.
  • Onze inwoners wonen in een huur- of koopwoning die past bij hun financiële situatie, gezinssamenstelling of zorgbehoefte. Daarnaast een woning die energieneutraal en digitaal ontsloten is.
  • We blijven inzetten op inbreiding vóór uitbreiding. We kiezen daarbij voor het behoud van ruimtelijke kwaliteit.
  • We willen aandacht voor sociale woningbouw zoals benoemd in de Woonvisie.
  • We willen dat de uitvoeringsprogramma’s van de Woonvisie voortvarend worden ontwikkeld en aan de raad worden voorgelegd ter vaststelling.

 

Wat hebben we bereikt

Ook in 2019 was Ooststellingwerf een aantrekkelijke woongemeente voor onze inwoners, ongeacht of er werd gewoond in een huur- of koopwoning. Hiermee is een bijdrage geleverd aan de leefbaarheid in onze dorpen.

Wat hebben we daarvoor gedaan

De besluitvorming over het plan van aanpak woningbouw Ooststellingwerf is afgerond. Het Woonplan 2011-2020 met bijbehorend uitvoeringsprogramma is ingetrokken en het nieuwe uitvoeringsprogramma is vastgesteld. De goedkeuring van de provincie Fryslân op dit uitvoeringsprogramma, in relatie tot woningbouwafspraken 2016 tot en met 2025 hebben we in januari 2020 ontvangen. Woningbouwplannen worden aan dit programma getoetst. Los hiervan is vorm gegeven aan de oproep van ‘bouwen, bouwen, bouwen’. Aan de Wrongel is gestart met de 2e fase en worden 12 woningen gerealiseerd. In Appelscha zijn aan de Oldenhof ruim 50 woningen gebouwd en begin 2020 opgeleverd. Ook de bouw van 15 appartementen en 6 woningen in het plan Sinnesicht in Haulerwijk is ondanks de stikstofcrisis voorspoedig gestart. Tenslotte is het bestemmingsplan voor de gebiedsontwikkeling aan de Dertien Aprilstraat vastgesteld. Hier kunnen 53 appartementen worden gebouwd. Al met al is er veel reuring op de nieuwbouwmarkt. Dit geeft ook ruimte voor het structureel overleg met de provincie om plannen die afwijken van het programma en van de beleidslijn van de provincie, maar toegevoegde waarde hebben voor onze gemeente, wel te kunnen realiseren en de aantrekkelijkheid en potentie van Ooststellingwerf te benadrukken.

Inwoners zijn geïnformeerd en geadviseerd over het verduurzamen en levensloopbestendig maken van hun woning. De prestatieafspraken 2019 zijn uitgevoerd en er zijn afspraken gemaakt voor 2020; de revitalisering van het Haerenkwartier is daar de meest in het oog springende voorbeeld van. Maar ook het concept van het Dreamhûs (= verduurzamen van de bestaande woningen) biedt perspectief. De digitale ontsluiting van de woningvoorraad heeft een extra impuls gekregen; ook de buitengebieden doen nu mee. De uitvoeringsagenda wonen, welzijn en zorg is in voorbereiding.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt

Dat het goed wonen is in Ooststellingwerf in een aantrekkelijke woningvoorraad maar dat de stijgende woningprijzen, in alle segmenten van de voorraad, de doorstroming niet bevordert.

Beleidskaders

Toelichting belangrijkste afwijkingen programma 3

Wat heeft het gekost

x € 1.000
Wat heeft het ons gekost? Rekening 2018 Primitieve Begroting Actuele Begroting Rekening 2019 Verschil
Saldo van baten en lasten
Lasten
3.1 Thema Economische ontwikk. - 989 - 528 - 1.951 - 575 1.376 V
3.2 Thema Openbare ruimte - 2.753 - 2.517 - 2.749 - 2.819 - 70 N
3.3 Thema Milieu - 4.315 - 4.412 - 4.371 - 4.970 - 598 N
3.4 Thema Bouwen en wonen - 503 - 508 - 3.686 - 791 2.894 V
Totaal Lasten - 8.559 - 7.965 - 12.757 - 9.155 3.602 V
Baten
3.1 Thema Economische ontwikk. 650 322 322 324 2 V
3.2 Thema Openbare ruimte 131 92 92 124 33 V
3.3 Thema Milieu 5.499 5.730 5.499 5.312 - 187 N
3.4 Thema Bouwen en wonen 890 1.589 4.528 1.086 - 3.441 N
Totaal Baten 7.170 7.733 10.440 6.847 - 3.594 N
Saldo van baten en lasten - 1.390 - 232 - 2.317 - 2.308 9 V
Mutatie reserves
Onttrekkingen 1.730 655 3.614 2.046 - 1.567
Toevoegingen - 760 - 1.232 - 1.195 - 289 906
Mutatie reserves 970 - 577 2.419 1.758 - 661
Resultaat - 419 - 809 102 - 550 - 652 N

Tabel belangrijkste afwijkingen

x € 1.000
Belangrijkste afwijkingen Programma 3 Verschil
Economische aangelegenheden 1.186 V
Algemene reserve - 1.174 N
Recreatie en toerisme 193 V
Reserve Strategische Projecten - 190 N
Milieubeleid - 499 N
Afvalinzameling - 304 N
Reserve lastenverlichting 304 V
Ontwikkelplannen incl. grondexploitatie 350 V
Grond en gebouwen 130 V
Algemene reserve - 252 N
RO, Vhv en Bestemmingsplannen 242 V
Algemene reserve - 219 N
Reserve Sociaal Domein - 137 N
Algemene reserve - 196 N
Overige kleine afwijkingen - 86 N
Totaal afwijkingen - 652 N

Toelichting belangrijkste afwijkingen

In onderstaand overzicht lichten we afwijkingen > € 25.000 toe.

Thema 3.1 Economische ontwikkelingen
Economische aangelegen, voordeel € 1.186.000

  • De bouw van het Biosintrum is nog niet geheel afgerond. De geraamde onttrekking van € 1.000.000* uit de Algemene reserve verschuift naar 2020.
  • Er is voor BioBased Economy € 174.000* minder uitgegeven. Een aantal projecten zijn uiteindelijk niet doorgegaan. Deels zijn deze vervangen door andere projecten. De onttrekking uit de algemene reserve is in 2019 lager dan begroot en schuift door naar 2020.


Algemene reserve, nadeel € 1.174.000*
Lagere onttrekking voor Biosintrum en Biobased Economy. Zie voor tekstuele toelichting Economische aangelegenheden.

Recreatie en toerisme, voordeel € 193.000
Voor de uitvoering van het Masterplan Regio Appelscha 2017-2019 was € 400.000 beschikbaar. Dit budget is grotendeels ingezet voor de bijdrage aan de Coöperatie Appelscha 3.0 voor de jaren 2019 en 2020. De besteding van het restantbedrag van € 190.000* wordt in 2020 verder ingevuld.

Reserve strategische projecten, nadeel € 190.000*
Lagere onttrekking voor de uitvoering van het Masterplan Regio Appelscha 2017-2019. Zie voor tekstuele toelichting Recreatie en toerisme.

Thema 3.3 Milieu
Milieubeleid, nadeel € 499.000

  • Hogere lasten voor milieubeleid € 26.000. Dit komt door hogere kosten voor de opvang van dieren en het hondenpoepbeleid en hogere kosten voor duurzame initiatieven.
  • Bodemsanering, nadeel € 475.000*. Er is vervuilde bodem op de locaties van de buitendienst geconstateerd bij het onderzoek voor de vernieuwbouw locatie buitendienst eind 2019. De kosten voor bodemsanering moeten behandeld worden als een verlies, onafhankelijk of de kosten verbonden zijn aan investeringen (nieuwe bouwlocatie) of aan bestaande activa (vervuiling onder gemeentelijke gebouwen) met een economisch nut of een maatschappelijk nut. Bij het constateren van vervuilde bodem zijn we op grond van de voorschriften verplicht om hiervoor een voorziening te vormen. De dotatie aan de nieuwe voorziening bodemsanering zorgt voor een nadeel van € 475.000.


Afvalinzameling, nadeel € 304.000
De opbrengsten zijn € 191.000 lager geweest. Als resultaat van Diftar+ zijn onze inwoners beter afval gaan scheiden. Het aantal kilo’s restafval is behoorlijk omlaag gegaan, daarnaast is de verschuiving van restafval naar GFT hoger geweest dan de verwachting. De verwachting was 10% en daadwerkelijk is dit 27% geweest in 2019. Voor GFT wordt alleen een bedrag per lediging ontvangen en niet zoals bij het restafval per lediging en per kilo. Voor een gedetailleerd overzicht van uitgangspunten bij de begroting vergeleken met de realisatie verwijzen wij u naar de toelichting van de reserve lastenverlichting.

Daarnaast zijn de lasten voor afvalinzameling € 113.000 hoger geweest door:

  • hogere kosten voor huis aan huisinzameling dan was begroot. Dit komt doordat bij het opstellen van de begroting de prestatieovereenkomst met Omrin nog niet definitief was. Per abuis is deze stijging niet meegenomen in een rapportage. De extra lasten voor de tariefstijging zijn € 42.000.
  • door het beter scheiden tussen GFT en restafval zijn de verwerkingskosten voor het GFT toegenomen en de verwerkingslasten voor restafval lager per saldo een voordeel van € 22.000
  • de hogere afvalverbrandingstoeslag. De verbrandingstoeslag is na vaststelling van de begroting verhoogd. Bij de najaarsrapportage hadden we alleen de beschikking over de inzameling van de eerste 4 maanden. Hierdoor kon nog geen goede inschatting worden gemaakt van de inzameling voor het gehele jaar waardoor geen bijstelling is geraamd bij de najaarsrapportage. De hogere kosten voor de toeslag betreft € 39.000.
  • Hogere kosten voor afvoer van grof huishoudelijke afval, puin en hout € 60.000. Bij de najaarsrapportage zijn deze lasten verhoogd en de lasten voor de verwerking bij restafval verlaagd. Deze verschuiving is niet opgetreden. Het zijn echt extra kosten.


Reserve lastenverlichting voordeel € 304.000
De onttrekking uit de reserve lastenverlichting voor afval is € 304.000 hoger. Zie voor tekstuele toelichting Afvalinzameling.

Thema 3.4 Bouwen en wonen
Ontwikkelplannen inclusief grondexploitatie, voordeel € 350.000*
Dit bestaat uit twee onderdelen: één ervan heeft invloed op het rekeningsresultaat en de ander niet. Invloed op het rekeningsresultaat is de jaarlijkse actualisatie van de omvang van de reserve grondexploitatie. De omvang van de reserve is gebaseerd op de risico's met betrekking tot de toekomstige verkopen voor de komende vijf jaar en de huidige boekwaarde van de complexen. De uitkomst van de berekening is dat de reserve € 339.000* te hoog is. Dit bedrag valt dan ook vrij in 2019.

De grondexploitatie is in administratief opzicht een sluitend systeem. Het saldo van de baten en lasten, na winstneming via de reserve, wordt verrekend met de boekwaarde op de balans. De afname (de baten waren hoger dan de lasten) van de boekwaarde is € 565.000:

  • Resultaat uit baten en lasten € 799.000 (afname boekwaarde). In 2019 zijn er dertien woningbouwkavels verkocht (Langedijke 7, Elsloo 4 en Donkerbroek 2). En er is één industriekavel verkocht.
  • Toevoeging aan de reserve (toename boekwaarde) in verband met winstneming volgens de POC-methode (percentage of completion) € 234.000. Door de hogere opbrengsten wordt de winstneming ook hoger.


Grond en gebouwen, voordeel € 130.000

  • Hogere kosten nadeel € 35.000. Meer kosten door werkzaamheden kadaster voor bepaling van enkele kadastergrenzen. Notariskosten in verband met grondruil Stichting Actium. Advieskosten voor het woningbouwprogramma en beroepszaken. 
  • Lagere afschrijving voordeel € 295.000. Geen afschrijving verantwoord voor Kuipenstreek 8 (€ 251.500*), het gebouw is nog niet gesloopt. Het project Masterplan Oosterwolde is nog niet afgerond, dus hier geen afschrijving verantwoord. Beide projecten worden door een bijdrage uit de reserves gedekt, zie hieronder en bij programma 6.
  • Lagere verkoopopbrengst nadeel € 130.000*. Na de veiling van het perceel Slotemaker de Bruïneweg te Haulerwijk bleek er onduidelijkheid te zijn over de juiste kadastrale grenzen. Hierdoor is de verkoop in 2019 niet geëffectueerd. In 2020 zal de verkoop (met een lager aantal m2) doorgaan. Over het betwiste aantal meters loopt een juridische procedure.

Algemene reserve, nadeel € 251.500*
De afschrijving van het gebouw Kuipenstreek wordt gedekt via de algemene reserve. Dit heeft nog niet plaatsgevonden.

RO, Vhv en Bestemmingsplannen, voordeel € 242.000

  • Voordeel bestemmingsplan Prikkedam € 25.000; bij de najaarsrapportage zijn extra middelen beschikbaar gesteld. In 2019 is de vaststellingsfase afgerond, de kosten waren € 25.000 lager dan we hadden verwacht.
  • Voordeel nieuwe omgevingswet € 111.000*; een deel van de onttrekking voor de nieuwe omgevingswet heeft plaatsgevonden in programma 6. De kosten zijn lager dan begroot doordat het project later is gestart dan verwacht.
  • Voordeel € 137.000* woonvisie. De lasten voor woonvisie hebben plaatsgevonden in programma 6. De kosten zijn lager dan verwacht doordat er minder externe kosten waren dan verwacht.


Algemene reserve, nadeel € 219.000*
Lagere onttrekking nieuwe omgevingswet € 121.000 en woonvisie € 98.000. Zie voor tekstuele toelichting RO, Vhv en Bestemmingsplannen.

Reserve Sociaal Domein, nadeel € 137.000
Lagere onttrekking voor de regie visie sociaal domein €66.500, voor jeugd, weerbaarheid en jongerenplekken € 25.000 en voor communicatiestrategie sociaal domein € 45.000. Zie programma 2 en 6. 

Algemene reserve, nadeel € 196.000*
Bij de verwerking van de gevolgen van de septembercirculaire 2018 zijn de lasten behorende bij deze post verschoven naar het volgende jaar.



* Maakt onderdeel uit van de incidentele baten en lasten.