Meer
Publicatiedatum: 19-07-2018

Inhoud

Programma onderdelen

Biobased economy in Ooststellingwerf

1.1 Aanleiding en Noodzaak

 
De economie verandert in hoog tempo. Zo wordt de maatschappij in toenemende mate bewust van haar impact op het milieu, worden termen als consumeren en onbeperkte groei bediscussieerd en speelt de visie voor de lange termijn een prominentere rol. De reden voor deze veranderingen is de toekomstbestendigheid van de economie van vandaag. Deze staat op losse schroeven door de uitputting van fossiele grondstoffen en de negatieve impact van het gebruik van deze grondstoffen op het milieu.
Fossiele grondstoffen zijn de motor van de economie zoals wij die nu kennen. Denk aan brandstof voor auto's, warmte voor woningen en materialen voor de bouw die direct afhankelijk zijn van onder ander olie of aardgas. Doordat deze grondstoffen niet hernieuwbaar zijn, worden deze uitgeput met als gevolg dat vele alledaagse producten en diensten niet meer geproduceerd en geleverd kunnen worden.
Het tweede aspect wat de huidige economie doet wankelen is de impact op het milieu. Door veelvuldig gebruik van de fossiele grondstoffen, veranderd het klimaat wat directe gevolgen heeft voor de leefomgeving van mens en dier. Kortom, de economie van vandaag lijkt niet toekomstbestendig maar is er een alternatief?
 
Een antwoord op deze vraag is de Biobased economy. Deze economie is gebaseerd op natuurlijke hernieuwbare grondstoffen in plaats van de fossiele grondstoffen. Deze insteek biedt een oplossing voor zowel het grondstoffen- als het klimaatprobleem. De groene grondstoffen kunnen op relatief korte termijn hernieuwd (lees verbouwd) worden. Dit heeft als effect dat de toestroom van grondstoffen voor de industrie toekomstbestendig is en dat extra CO2-uitstoot wordt beperkt al dan niet kan worden voorkomen.
 
De gemeente Ooststellingwerf heeft de handschoen opgepakt om samen met haar bedrijven, inwoners, buurgemeenten, de provincie, onderwijsinstellingen uit de regio en andere stakeholders de Biobased economy te ontwikkelen.  De kracht van de regio waarin natuur, landschap, bodem en recreatie een belangrijke rol spelen zijn uitgangspunten bij deze paradigmaverandering.
 

1.2 Visie en Uitvoering

Visie

De gemeente Ooststellingwerf stelt zich ten doel om te komen tot een verduurzaming van bedrijven en bedrijfsprocessen, waarbij door middel van het aanbrengen van focus op de specifieke sectoren specialisatie ontstaat. Dit biedt kansen om binnen de gemeentegrenzen extra werkgelegenheid te realiseren. Op deze wijze wordt er gewerkt aan creëren van een biobased economy, waarin een duurzame leefomgeving en economische structuurversterking hand in hand gaan.

De beleidsvisie Biobased economy Ooststellingwerf (of via de meerknop rechts) berust op vier pijlers:

1. Samenwerken en leren: Samenwerking tussen de gemeente, bedrijven en kennisinstellingen in Fryslân op MBO en HBO niveau is van belang. Deze kennisinstellingen zijn vaak nog niet direct in de regio vertegenwoordigd, maar hebben sterke interesse om op het onderwerp biobased economy in de regio onderwijs te geven en onderzoek te doen.

2. Geleidelijk overgang: een hoog ontwikkelde biobased economy gebruikt groene grondstoffen in de eerste plaats voor de productie van chemicaliën en materialen en daarnaast voor energie, zodanig dat concurrentie met de voedselvoorziening wordt geminimaliseerd. Nu wij in Ooststellingwerf nog in de beginfase van de actieve ontwikkeling van de biobased economy zitten, is de verhouding tussen energie en materialen nog omgekeerd: er gaat op dit moment veel meer biomassa naar energie. Ooststellingwerf maakt de keuze om zich op de middellange termijn (5 tot 10 jaar) vooral op het hogere segment van de keten te richten, dus vooral op duurzame en blijvende producten, in plaats van bijvoorbeeld energieopwekking, waarvoor ook voldoende goede duurzame alternatieven zijn.

3. Keuzes op inhoud: om ook in een nieuw werkveld zoals de Biobased economy uniek te blijven, wordt in Ooststellingwerf in eerste instantie gefocust op de sectoren Agro & Food, Bouw & Materiaaltoepassing en Recreatie & Toerisme. Door andere regio's niet te kopiëren maar vanuit eigen sterken een positie te kiezen en te ontwikkelen, wordt beoogd een onderscheidend voordeel te kunnen behalen.

4. Ketenbenadering waar mogelijk: het is van belang om vraag en aanbod af te stemmen. Dit betekent dat er kan worden gezocht naar welke producten er van bestaande afval- en grondstoffenstromen uit de regio worden gemaakt, maar ook aan welke afval- en grondstoffen er behoefte is voor regionale productie.

 

Uitvoering

Om de bovengenoemde visie daadwerkelijk te realiseren is in september 2016 het uitvoeringsprogramma Biobased economy 2016-2020 (of via de meerknop rechts)vastgesteld. Dit programma is ontwikkeld  in samenwerking met 40 bedrijven uit Ooststellingwerf die werken binnen de drie genoemde sectoren. Samen met deze bedrijven, maar ook met brancheverenigingen en onderwijsinstellingen, is uitvoerig gesproken over wat deze bedrijven bezig houdt, of men een bijdrage wil leveren aan de biobased economy, de wijze waarop acties de komende jaren vorm kunnen worden gegeven en hoe deze in samenhang kunnen worden uitgevoerd. Daarbij zijn locaties besproken voor pilots en bedrijven en onderwijsinstellingen gezocht die mee willen werken aan de verdere introductie van de biobased economy binnen onze gemeente. En last but not least is er een inzicht verkregen in de benodigde uitvoeringsbudgetten en de wijze van financiering ervan.

Het enthousiasme in alle gesprekken heeft geleid tot een uitvoeringsprogramma met 50 concrete projecten waarbij samengewerkt wordt met ondernemers, onderwijs en overheid om bij te dragen aan de duurzame economie.

 

1.3 Tussentijdse Evaluatie

De raad heeft vastgesteld het programma Biobased economy Ooststellingwerf na twee jaar te evalueren. Dit betekent dat in september 2018 een update gegeven wordt over de ontwikkelingen, successen, ervaringen en nieuwe bevindingen die voortvloeien uit de activiteiten in de periode september 2016 - september 2018. Dit portaal is de basis voor de evaluatie. Daarnaast is dit portaal aanvullend op www.biosintrum.nl. Waar biosintrum.nl een podium geeft aan de successen en ontwikkelingen van de individuele projecten, biedt dit portaal aanvullende informatie over de bovenliggende doelstellingen en de financiële status van het programma Biobased economy.
 

1.4 Leeswijzer

Het portaal bestaat uit drie niveau's:
1. Overzicht: dit is het startscherm waar u direct overzicht krijgt op de verschillende onderdelen en inhoudelijke thema's van het portaal.

2. Thema specifiek: door op één van de tegels te klikken kunt u informatie vinden over de stand van zaken van een specifiek thema.
U vindt hier de nut en noodzaak van thema en gestelde doelstelling zoals geformuleerd in het uitvoeringsprogramma Biobased economy 2016 - 2018. 
Daarnaast wordt kort omschreven wat de status is ten aanzien van het behalen van deze doelstelling.

3. Project specifiek: de verscheidende projecten per thema staan onder de knop uitvoeringsacties. Door één van de projecten aan te klikken vindt u informatie over het doel van het project, de betrokken partijen, financiering en het (tussentijdse) resultaat.
De projectfoto staat symbool voor de status van de projecten.

  • Oranje stoplicht: het project wordt opgepakt in de periode 2018 - 2020.
  • Rood stoplicht: het project is geannuleerd.
  • Unieke foto: dit project is van start of afgerond.

Daarnaast is een video toegevoegd waarin de betrokken ondernemers, docenten en studenten spreken over hun ervaring met de biobased activiteiten. 
Kijk hiervoor in de managementsamenvatting: Resultaten - kort & krachtig.